UZ
▼
RU- UZ
EN
中文
Elektrotexnik laboratoriya · VMQ №323 · O‘z DSt 3410:2019 · O‘zbekiston
O‘zbekistonda ETLni ma’qullash: elektrotexnik laboratoriyani VMQ №323 bo‘yicha tayyorlaymiz
Elektrotexnik sinovlar sohasi, usullar, asboblar, xodimlar malakasi va texnik yozuvlarni yagona ishchi tizimga bog‘laymiz hamda ETLni baholashga tayyorlaymiz.
Standart Consult dastlabki diagnostika o‘tkazadi, asoslangan sohani shakllantiradi, usullarning jihozlarga muvofiqligini tekshiradi, texnik pasport va protsedura hujjatlarini tayyorlaydi, xodimlarni o‘qitadi va kamchiliklarni bartaraf etishni kuzatib boradi. “ETL attestatsiyasi” qidiruv atamasi ushbu xizmatning odatiy nomi sifatida qo‘llanadi.
Amaldagi tartib VMQ №323 bo‘yicha
Soha ETLning haqiqiy imkoniyatlariga mos
Usullar asboblar bilan bog‘langan
Xodimlar va yozuvlar tayyorlangan
Kamchiliklarni bartaraf etishni kuzatib borish
Kompleks tayyorgarlik
ETLni kompetentligini amalda tasdiqlashga tayyorlaymiz
Ma’qullash — hujjatlar papkasini sotib olish emas. Komissiya laboratoriya arizada ko‘rsatilgan har bir sinov turini qo‘llaniladigan usul, mos asbob, kompetent xodim va takrorlanadigan texnik yozuvlar bilan bajara olishini baholaydi.
- laboratoriyangiz uchun aynan ma’qullash tartibi mos kelishini aniqlaymiz;
- tasdiqlanmagan pozitsiyalarsiz elektrotexnik sinovlar sohasini shakllantiramiz;
- usullar, diapazonlar, asboblar va yordamchi jihozlarni solishtiramiz;
- usullar ro‘yxati, protsedura hujjatlari va texnik pasportni tayyorlaymiz;
- xodimlarni ishlarni namoyish etishga tayyorlaymiz va tuzatish harakatlarini kuzatib boramiz.
Buyurtmachi oladigan natija
Arizada ko‘rsatilgan imkoniyatlarini tasdiqlashga tayyor ETL
SohaSinov turlari va diapazonlar usullar, asboblar va xodimlar bilan ta’minlangan.
HujjatlarTexnik pasport, protseduralar, jurnallar va bayonnomalar haqiqiy ishni aks ettiradi.
JihozlarVazifasi, diapazonlari va metrologik holati yozuvlar bilan tasdiqlangan.
XodimlarXodimlar usullar, xavfsizlik, yozuvlar va mas’uliyat taqsimotini tushunadi.
Ushbu xizmat kimlar uchun
ETL vazifasi va joriy holatiga mos tayyorgarlik
Yangi elektrotexnik laboratoriya
Xaridlar va ariza topshirishdan oldin soha, usullar, xodimlar, xonalar va texnik ehtiyojni aniqlaymiz.
Faoliyat yuritayotgan ETL
Amaldagi ishlar soha, asboblar, bayonnomalar va ichki hujjatlarga mos kelishini tekshiramiz.
Kamchilik olgan ETL
Baholash dalolatnomasini tahlil qilamiz, nomuvofiqlik sabablarini aniqlaymiz va bartaraf etilganini tasdiqlovchi dalillarni tayyorlaymiz.
Sohani kengaytirish
Qaysi yangi sinovlarni asosli ravishda qo‘shish mumkinligini va ularni tasdiqlash uchun nimalar yetishmasligini baholaymiz.
Asbob xarididan oldin
Ortiqcha yoki mos kelmaydigan xaridlar xavfini kamaytirish uchun zarur diapazon, aniqlik va vazifani belgilaymiz.
Ma’qullashmi yoki akkreditatsiyami — noaniq
Laboratoriya vazifasini tahlil qilamiz va uning maqsadlariga mos tartibni tanlashga yordam beramiz.
Ish tarkibi
Elektrotexnik laboratoriyani tayyorlashning to‘liq zanjiri
1
Diagnostika va ETL sohasi
- obyektlar, sinov turlari va kuchlanish sinflarini tahlil qilish;
- ko‘rsatkichlar, diapazonlar va qo‘llaniladigan usullarni tekshirish;
- tasdiqlab bo‘lmaydigan ishlarsiz sohani shakllantirish.
2
Usullar, asboblar va sharoitlar
- normativ hujjatlar va usullarning dolzarbligini tekshirish;
- har bir usulni o‘lchash vositalari va sinov jihozlari bilan solishtirish;
- xonalar, xavfsizlik va ish sharoitlarini tahlil qilish.
3
Hujjatlar va texnik yozuvlar
- sinov usullari va (yoki) o‘lchash turlari ro‘yxati;
- protsedura hujjatlari va texnik pasport;
- jurnallar, ishchi varaqlar, bayonnoma shakllari va jihozlar bo‘yicha yozuvlar.
4
Xodimlar va kuzatib borish
- funksiyalarni taqsimlash va kompetentlikni tasdiqlash;
- sinovlarni namoyish etish va komissiya savollariga tayyorgarlik;
- ariza topshirish va kamchiliklarni bartaraf etishni kuzatib borish.
ETLning asosiy bog‘liqligi
Sinov, usul, asbob va dalillarni qanday bog‘laymiz
| Yo‘nalish | Nima tekshiriladi | Metodik baza | Jihozlar va yozuvlar |
|---|---|---|---|
| Izolyatsiya qarshiligi | Obyektlar, sinov kuchlanishi, diapazonlar, sharoitlar va natija mezonlari. | Qo‘llaniladigan standartlar va tasdiqlangan o‘lchash usuli. | Mos diapazonli megaommetr, metrologik hujjatlar, ishchi yozuv va bayonnoma. |
| Yerga ulash qurilmalari | O‘lchash sxemasi, obyekt sharoitlari, ulash usuli va natija kuzatuvchanligi. | Tegishli turdagi elektr qurilmasi uchun o‘lchash usuli va normativ talablar. | Yerga ulash qarshiligi o‘lchagichi, yordamchi vositalar, sxema, jurnal va bayonnoma. |
| “Faza-nol” halqasi va himoya choralari | Usulning qo‘llanilishi, asbob diapazoni, boshlang‘ich ma’lumotlar va natijaning himoya bahosi bilan bog‘liqligi. | Tegishli elektr qurilmasi uchun amaldagi talablar va usul. | Zanjir parametrlarini tekshirish asbobi, birlamchi yozuvlar, hisob-kitoblar va xulosa shakli. |
| Yuqori kuchlanish bilan sinovlar va boshqa maxsus ishlar | Arizada ko‘rsatilgan sinov turi jihozlar, xavfsizlik va xodimlar malakasi bilan ta’minlanganmi. | Muayyan jihoz va kuchlanish sinfi uchun maxsus standartlar va usullar. | Sinov qurilmasi, nazorat va himoya vositalari, yaroqlilik tasdig‘i, jurnallar va bayonnomalar. |
Xodimlar va xavfsizlik
Xodimlar kompetentligi arizada ko‘rsatilgan ishlarga mos bo‘lishi kerak
ETL uchun faqat guvohnomalarni ilova qilish yetarli emas. Baholash vaqtida xodimlar bilim, amaliy ko‘nikma va arizada ko‘rsatilgan usullar bo‘yicha ishni bajarish qobiliyatini ko‘rsatishi kerak.
- ish yo‘nalishiga mos profil ta’limi, tayyorgarlik va tajriba;
- sinovlar, nazorat va natijalarni rasmiylashtirish bo‘yicha mas’uliyatning aniq taqsimlanishi;
- rol, kuchlanish sinfi va ish xususiyatiga mos elektr xavfsizligi guruhlari;
- shaxsiy kartochkalar, o‘qitish va bilimni tekshirish yozuvlari;
- nazorat sinovi yoki o‘lchashni namoyish etishga tayyorgarlik.
Universal va’dalarsiz
IV yoki V guruh barcha xodimlarga avtomatik belgilanmaydi
Zarur guruh amaldagi vazifalar, kuchlanish, ish sharoitlari va qo‘llaniladigan qoidalar bilan belgilanadi. Biz xodimlar hujjatlarini aniq ETL sohasiga nisbatan tekshiramiz va tahlilni shablon ibora bilan almashtirmaymiz.
Xodimlar tarkibini muhokama qilish →Odatdagi xavflar
Nega ETL kamchilik oladi
Kamchiliklar odatda bitta yetishmayotgan hujjat sababli emas, laboratoriya tizimining barcha elementlari o‘zaro bog‘lanmagani sababli yuzaga keladi.
- soha usul yoki asbob bilan ta’minlanmagan ishlarni o‘z ichiga oladi;
- o‘lchash vositasining diapazoni va aniqligi arizada ko‘rsatilgan usulni qoplamaydi;
- birlamchi yozuvlar, hisob-kitoblar yoki yakuniy bayonnoma bilan bog‘liqlik yo‘q;
- metrologik holat va jihoz yaroqliligi barcha vositalar bo‘yicha tasdiqlanmagan;
- xodim sinovni bajarish ketma-ketligini ko‘rsata olmaydi;
- hujjatlar boshqa laboratoriyaning jarayonlarini tasvirlaydi.
Nega shablonlar yetarli emas
Komissiya tayyor to‘plamdagi matnni emas, aynan sizning ETLingizni baholaydi
Hujjatlar sizning obyektlaringiz, usullaringiz, asboblaringiz, xodimlaringiz va xavfsizlik qoidalaringizni aks ettirishi kerak. Biz tizimni amaldagi faoliyatga moslashtiramiz va baholashdan oldin uning amalda ishlashini tekshiramiz.
ETLingizdagi xavflarni tekshirish →Yangi ETL
Avval soha va texnik ehtiyoj, keyin xaridlar va hujjatlar.
Faoliyat yuritayotgan ETL
Usullar, asboblar, bayonnomalar va amaldagi yozuvlar o‘rtasidagi uzilishlarni aniqlaymiz.
Baholashdan keyin
Kamchiliklarni tahlil qilamiz va dalillar bilan tuzatish harakatlarini tayyorlaymiz.
Ish tartibi
Standart Consult bilan ETL tayyorgarligi qanday o‘tadi
1
Dastlabki baholash
ETL vazifasi, sinov turlari, xodimlar, asboblar va hujjatlar holatini aniqlashtiramiz.
2
Tayyorgarlik rejasi
Soha, yetishmayotgan usullar, jihozlar, hujjatlar va yozuvlarni aniqlaymiz.
3
Ishlab chiqish va joriy etish
To‘plamni tayyorlaymiz, xodimlarni o‘qitamiz va ishlarning amalda bajarilishini tekshiramiz.
4
Kuzatib borish
Ariza topshirish, baholash va aniqlangan nomuvofiqliklarni bartaraf etishda yordam beramiz.
Ariza topshirishni kuzatib borish
ETLni ma’qullash uchun hujjatlarni tayyorlash va ariza topshirishni kuzatib boramiz
Ariza talabgor nomidan Davlat xizmatlari markazi, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali yoki “Texnik jihatdan tartibga solish” milliy axborot tizimi orqali topshiriladi. Asosiy murakkablik anketani yuborishda emas, balki to‘g‘ri soha, usullar ro‘yxati, protsedura hujjatlari, texnik pasport va tayyorgarlik dalillarini tayyorlashdadir.
Standart Consult komplektlikni tekshiradi, anketani to‘ldirish va ilovalarni shakllantirishga yordam beradi, ETLni laboratoriyadagi texnik kompetentlik bahosiga tayyorlaydi va kamchiliklarni bartaraf etish ishlarini tashkil qiladi. Shaxsiy kabinet, identifikatsiya va elektron imzo buyurtmachida qoladi — biz talabgor o‘rnini bosmasdan jarayonni kuzatib boramiz.
VMQ №323 bo‘yicha uch guruh hujjat
- sinov usullari va (yoki) o‘lchash turlari ro‘yxati;
- laboratoriyaning protsedura hujjatlari;
- ETL va jihozlar haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan texnik pasport;
- zaruratga ko‘ra qo‘shimcha tayyorgarlik dalillari;
- o‘zaro muvofiqlashtirilgan anketa va ilovalar.
Rasmiy tartib
Amaldagi VMQ №323 bo‘yicha ma’qullash qanday o‘tadi
1
Ariza va hujjatlar
Anketa va ilovalar belgilangan davlat xizmati kanali orqali yuboriladi.
2
Komplektlikni tekshirish
Vakolatli organ hujjatlarni o‘rganadi va ijobiy natijada invoys yuboradi.
3
Laboratoriyadagi baholash
Komissiya hujjatlar va arizada ko‘rsatilgan har bir usulni joyida bajarish qobiliyatini tekshiradi.
4
Qaror yoki kamchiliklar
Nomuvofiqliklar aniqlansa, laboratoriya ularni bartaraf etadi va tasdiqlovchi hisobot taqdim etadi.
2026-yil 24-iyundagi VMQ №323
Sinov laboratoriyalarining texnik kompetentligini ma’qullash davlat xizmati Ma’muriy reglamentini tasdiqlaydi. 2026-yil 25-iyundan amal qiladi.
O‘z DSt 3410:2019
“Sinov laboratoriyalarining texnik kompetentligiga qo‘yiladigan umumiy talablar” davlat standarti. Talablar ETLning aniq usullari bo‘yicha hujjatlar bilan birgalikda qo‘llaniladi.
Muhim: 2020-yil 28-iyuldagi VMQ №456 2026-yil 25-iyunda o‘z kuchini yo‘qotgan. Faqat avvalgi tartibga havola qiluvchi hujjatlar va sahifalar yangilanishi kerak. Lex.uz saytida VMQ №323 rasmiy matni.
Amaliy ixtisoslashuv
Nega Standart Consult ETLni tayyorlash uchun mos
Elektrotexnik sinovlar, metrologiya va laboratoriya hujjatlari kesishmasida ishlaymiz
Biz ETLni yagona tizim sifatida ko‘ramiz: soha, usullar, asboblar, sharoitlar, xodimlar, xavfsizlik va texnik yozuvlar bir-birini tasdiqlashi kerak.
- elektrotexnik va boshqa sinov laboratoriyalarini tayyorlash;
- ma’qullash, akkreditatsiya, O‘z DSt 3410:2019 va ISO/IEC 17025;
- standartlar, usullar va jihozlar muvofiqligini tahlil qilish;
- SBU/O‘BU, jurnallar, ishchi varaqlar va bayonnomalarni ishlab chiqish;
- tuzatish harakatlari va kamchiliklar bartaraf etilganini tasdiqlovchi dalillar.
Muhim farq
ETLni ma’qullash, akkreditatsiya va elektr qurilmasini ishga qo‘yish — turli tartiblar
Elektrotexnik Laboratoriyani Ma’qullash
Laboratoriyaning arizada ko‘rsatilgan sohadagi texnik kompetentligini milliy tartib bo‘yicha tasdiqlash.
Laboratoriya akkreditatsiyasi
Akkreditatsiya tizimida, odatda ISO/IEC 17025 talablariga muvofiqlik bo‘yicha kompetentlikni tasdiqlash.
Elektr qurilmasini ishga qo‘yish
Bu tartib buyurtmachi obyektiga tegishli. ETL bayonnomalari ish natijalari sifatida qo‘llanishi mumkin, lekin laboratoriyaning o‘z maqomini almashtirmaydi.
FAQ
Elektrotexnik laboratoriyani ma’qullash bo‘yicha tez-tez beriladigan savollar
ETLni ma’qullash elektrotexnik laboratoriyaning arizada ko‘rsatilgan sinov va o‘lchash sohasidagi texnik kompetentligini tasdiqlaydi. “ETL attestatsiyasi” iborasi qidiruv va ish muomalasida hanuz qo‘llanadi, ammo ushbu sahifa texnik kompetentlikni ma’qullashning amaldagi tartibi haqida.
Davlat xizmatining amaldagi tartibi 2026-yil 24-iyundagi VMQ №323 bilan belgilangan va 2026-yil 25-iyundan kuchga kirgan. Sinov laboratoriyalarining texnik kompetentligiga umumiy talablar O‘z DSt 3410:2019 bilan belgilangan. Avval amal qilgan VMQ №456 2026-yil 25-iyunda o‘z kuchini yo‘qotgan.
Har doim ham emas. Avval ETLning vazifasi, buyurtmachilari, sinov turlari va majburiy muvofiqlikni baholashdagi ishtirokini aniqlash kerak. Laboratoriya vazifasiga qarab ma’qullash, akkreditatsiya yoki boshqa tasdiqlash shakli talab qilinishi mumkin. Dastlabki baholashda biz mos yo‘lni aniqlashga yordam beramiz.
Reglament uch asosiy hujjat guruhini nazarda tutadi: arizada ko‘rsatiladigan sohani belgilovchi sinov usullari va (yoki) o‘lchash turlari ro‘yxati; laboratoriyaning protsedura hujjatlari; laboratoriya, jihozlar va qo‘llaniladigan sinov hamda o‘lchash vositalari haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan texnik pasport.
Xodimlar aynan arizada ko‘rsatilgan sohada tasdiqlangan kompetentlikka ega bo‘lishi kerak. Ta’lim, tayyorgarlik, tajriba, funksiyalar taqsimoti, shaxsiy yozuvlar va ishni namoyish etish qobiliyati tekshiriladi. Elektr xavfsizligi guruhi ish xususiyati, kuchlanish sinfi va xodim roliga mos bo‘lishi kerak; barcha ETL uchun bitta universal guruhni belgilash noto‘g‘ri.
Jihozlar to‘plami soha va usullar bilan belgilanadi: o‘lchash vositalari, sinov va yordamchi jihozlar arizada ko‘rsatilgan ishlarni ta’minlashi kerak. Har bir vosita uchun diapazon, aniqlik, holat, qiyoslash yoki kalibrlash tekshiriladi; sinov jihozlari uchun esa zarur hollarda yaroqlilik tasdig‘i va ekspluatatsiya yozuvlari tekshiriladi.
Ha. Avval soha, usullar, diapazonlar va zarur xususiyatlarni aniqlash foydali. Bu arizada ko‘rsatilgan sinovlarni ta’minlamaydigan, diapazoni mos bo‘lmagan yoki ortiqcha xarajat yaratadigan asboblarni xarid qilish xavfini kamaytiradi.
Agar ular amaldagi sinovlar bilan bog‘lanmagan bo‘lsa, yo‘q. Komissiya sizning laboratoriyangizni: usullar, asboblar, xodimlar, sharoitlar, birlamchi yozuvlar va bayonnomalarni baholaydi. Universal shablon ETLda mavjud bo‘lmagan jarayonlarni tasvirlasa, kamchilik manbaiga aylanishi mumkin.
Ha. Ish soha, xodimlar, xonalar va jihozlar diagnostikasidan boshlanadi. Shundan so‘ng texnik pasport, usullar ro‘yxati, protsedura hujjatlari, jurnallar, ishchi varaqlar, bayonnoma shakllari va joriy etish rejasi shakllantiriladi.
Har bir nomuvofiqlikni tahlil qilish, sababini aniqlash, tuzatish harakatlari va ularning bajarilganini tasdiqlovchi dalillarni tayyorlash kerak. VMQ №323 bo‘yicha baholash dalolatnomasida ko‘rsatilgan nomuvofiqliklarni bartaraf etish uchun uch oygacha muddat beriladi.
Reglament bo‘yicha hujjatlar komplektligi uch ish kuni ichida o‘rganiladi; to‘lovdan keyin komissiya ikki ish kunidan kechiktirmay shakllantiriladi, laboratoriyadagi baholash esa o‘n ish kunidan oshmaydi. Davlat to‘lovi sohadagi ko‘rsatkichlar soniga bog‘liq. Konsalting tayyorgarligining muddati va narxi soha kengligi hamda ETLning haqiqiy tayyorgarligiga bog‘liq.
Rasmiy qarorni vakolatli organ qabul qiladi. Standart Consult soha, hujjatlar, xodimlar va kompetentlik dalillarini tayyorlaydi, ariza topshirish va kamchiliklarni bartaraf etishni kuzatib boradi, lekin davlat baholashini almashtirmaydi va organ qaroriga kafolat bermaydi.
Dastlabki baholash
ETLning dastlabki bahosini olish
ETLingiz ma’qullashga tayyorligiga ishonchingiz komil emasmi?
Ariza qoldiring. Biz laboratoriya vazifasi, sinov sohasi, xodimlar, hujjatlar holati va mavjud asboblarni aniqlashtiramiz hamda qaysi bosqichdan boshlashni tavsiya qilamiz.
1
Siz bilan bog‘lanamiz
ETL vazifasi va joriy vaziyatni aniqlashtiramiz.
2
Bir nechta savol beramiz
Soha, usullar, xodimlar, asboblar va hujjatlar bo‘yicha.
3
Ish formatini taklif qilamiz
Noldan tayyorlash, takomillashtirish, kengaytirish yoki kamchiliklarni bartaraf etish.
ETLingizni muhokama qilamiz
ETLni ma’qullashga tayyorlash kerakmi?
Murojaatdan so‘ng ishlar sohasini, hujjatlar va jihozlar holatini aniqlashtiramiz hamda ETLni tayyorlashning mos formatini taklif qilamiz.
